კვლევები

შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა შრომა დამსაქმებელთა თვალთახედვით

კონსტიტუციის 42-ე მუხლის მიერ მომზადებული კვლევა კერძო და საჯარო სექტორში შშმ პირთა დასაქმების ხელისშემშლელი ფაქტორების შესახებ. კვლევა მომზადდა ფრიდრიხ ებერტის ფონდის მხარდაჭერით.

შშმ პირთა დასაქმების ხელისშემშლელი ბევრი ფაქტორი არსებობს საქართველოში; თითქმის ყველა მათგანი მთელი რიგი მიმართულებებით არსებით და სისტემურ ცვლილებებს მოითხოვს. როგორც კერძო ისე საჯარო სექტორის დამსაქმებლები უმთავრეს ხელისშემშლელ ფაქტორად არაადაპტირებულ ფიზიკურ გარემოს და სამუშაო სივრცეს ასახელებენ. სწორედ ამ პრობლემების გამოვლენასა და ანალიზს ემსახურება „კონსტიტუციის 42-ე მუხლის“ მიერ მომზადებული კვლევა „შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა შრომა დამსაქმებელთა თვალთახედვით.

საჯარო სამსახურში მკაცრად განსაზღვრული კრიტერიუმები ხშირად არის დაბრკოლება შეზღუდული შესაძლებლობის პირთა დასაქმებისათვის, მაშინ როცა ცალკეული ვაკანსიისათვის შესაძლოა არც იყოს საჭირო მაღალი საკვალიფიკაციო მოთხოვნები; კერძო სექტორში კანონისმიერი ვალდებულების არსებობას შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა დასაქმების შესახებ არ ეწინააღმდეგებიან და მისაღებად მიაჩნიათ (ზოგიერთი დამსაქმებელი, გარკვეული სარგებლის სანაცვლოდ), თუმცა, მათი აზრით, კონკრეტული ვალდებულების დაკისრების წინ სახელმწიფომ უნდა გაითვალისწინოს ამა თუ იმ კომპანიის სამუშაო სპეციფიკის და ფიზიკური სივრცის ხელმისაწვდომობის საკითხი;

კერძო სექტორი დადებითად აფასებს შეზღუდული შესაძლებლობის მქონე პირთა დასაქმების სანაცვლად საგადასახადო პრივილეგიების შემოღების მექანიზმს; ასევე საჭიროდ მიაჩნიათ სუბსიდირების პროგრამის ფარგლებში კერძო სექტორისათვის ფიზიკური გარემოსა და სოციალური სივრცის ადაპტირებაში დახმარება







სამაგიდო კვლევა "უმცირესობების და უცხო ქვეყნის მოქალაქეების უფლებრივი მდგომარეობა პენიტენციურ სისტემაში" მოამზადებულია ორგანიზაცია კონსტიტუციის 42- მუხლის“ მიერ.

კვლევა ჩატარდა ევროკავშირის ფინანსური მხარდაჭერით, ,,ციხის საერთაშორისო რეფორმის სამხრეთ კავკასიის ოფისის პროექტის – „სასჯელაღსრულებისა და პრობაციის რეფორმების ხელშეწყობა და მონიტორინგი სამოქალაქო საზოგადოების ჩართულობით ფარგლებში, რომლის პარტნიორები არიან ინიციატივა მოწყვლადი ჯგუფების რეაბილიტაციისათვის და ადამიანის უფლებათა ცენტრი“.

კვლევის მიზანს წარმოადგენს უცხო ქვეყნის და მოქალაქეობის არმქონე პირების, ასევე უმცირესობის 1 წარმომადგენელი (რელიგიური, ეთნიკური, სექსუალური) პატიმრების უფლებრივი მდგომარეობის შესწავლა პენიტენციურ დაწესებულებაში.

კვლევა ჩატარდა ხსენებული მოწყვლადი ჯგუფების შესახებ კანონმდებლობით განსაზღვრული რეგულაციების, საერთაშორისო სტანდარტების და პრაქტიკის ანალიზის მეთოდით, მათ შორის სხვადასხვა ორგანიზაციებისა თუ ექსპერტების მიერ მომზადებულ ანგარიშებზე დაყრდნობით.

არსებული მდგომარეობის კვლევა ცხადყოფს, რომ სასჯელაღსრულების სისტემა არ ახდენს უმცირესობის (რელიგიური, ეთნიკური, სექსუალური) წარმომადგენელ და უცხო ქვეყნის მოქალაქე პატიმრების უფლებრივი მდგომარეობის მონიტორინგს, რომლებიც შესაძლოა სხვა პატიმრებთან შედარებით არახელსაყრელ პირობებში იმყოფებოდნენ. მონიტორინგის სისტემის არარსებობა ნიშნავს, რომ არ ხდება დასახელებული ჯგუფების უფლებრივი მდგომარეობისათვის არსებული გამოწვევების იდენტიფიცირება და შესაბამისად მათ გადასაჭრელად საჭირო ღონისძიებებზე მუშაობა. დამკვიდრებული მიდგომა კი იწვევს უმცირესობის (რელიგიური, ეთნიკური, სექსუალური) წარმომადგენელ და უცხო ქვეყნის მოქალაქე პატიმრების მიმართ სხვა პატიმრების მსგავს მოპყრობას, რაც ცალკეულ შემთხვევებში, მათი საჭიროებების და კანონიერი ინტერესების უგულებელყოფას შეიძლება წარმოადგენდეს.