ორგანიზაციის  ისტორია
ორგანიზაციის ისტორია
“კონსტიტუციის 42-ე მუხლი” არის არასამთავრობო, აპოლიტიკური, ადამიანის უფლებათა დამცველი ორგანიზაცია, რომელიც დაფუძნდა 1997 წლის 12 სექტემბერს. ორგანიზაციის წევრები არიან პროფესიონალი ადვოკატები, რომლებიც ადამიანის უფლებათა დარღვევის მსხვერპლთ უფასო იურიდიული დახმარებით უზრუნველყოფენ ადგილობრივ და საერთაშორისო სასამართლო ინსტანციებსა თუ სახელმწიფო დაწესებულებებში.

20 წელი ადამიანის უფლებებისთვის ბრძოლაში

სიახლეები

12,13 და 14 დეკემბერს ადამიანის უფლებების სახლის წევრმა ორგანიაზაცია "კონსტიტუციის 42- მუხლმა" 12,13 და 14 დეკემბერს ადამიანის უფლებების სახლის წევრმა ორგანიაზაცია "კონსტიტუციის 42- მუხლმა" ჩერნიგოვის ადამიანის უფლებების სახლის ექპერტებთან ერთად ადამიანის უფლებების თემაზე გიდების მოსამზადებელი ტრენინგები ჩაატარა.

 

ეს ტრენინგები ემსახურება ადამიანის უფლებების თემაზე გიდების მომზადებას, რომელბიც გამოფება "იცოდე შენი უფლების" ფარგლებში ჩაატარებენ სხვადასხვა საგანმანათლებლო-შემეცნებით ღონისძიებებს.

საქართველოში აღნიშნული პროექტი ხორციელდება ადამიანის უფლებათა სახლთა ფონდის ფინანსური მხარდაჭერით.

9 დეკემბერს, ადამიანის უფლებათა სახლში არასამთავრობო ორგანიზაციამ კონსტიტუციის 42- მუხლი და კერძო უმაღლესი სასწავლებელების ასოციაციამ" პრესკონფერენცია გამართეს საგანმანათლებლო დაწესებულებებში არსებული პრობლემების შესახებ.
საგანმანათლებლო დაწესებულებებში დაგროვდა სადაო საკითხები, სირთულეები, რომელთაც სტუდენტები და პროფესორ-მასწავლებლები ყოველდღიურად აწყდებიან, თუმცა ისინი ამ პრობლემებზე სხვადასხვა მიზეზების გამო ხმამაღლა არ საუბრობენ.
არსებობს უამრავი პრეცედენტი, რომლის დროსაც ირღვევა, როგორც სტუდენტის, ასევე პროფერ-მასწავლებელთა უფლებები. ეს ყველაფერი გამომდინარეობს იქიდან, რომ არ არსებობს შესაბამისი რეგულაციის დადგენილი წესები.
ხშირია პროფესორ-მასწავლებელთა უფლებების დარღვევაც როგორც შრომითი, ისე საავტორო უფლებების კუთხით. ამასთანავე ხშირია შრომითი ურთიერთობების პირობების დარღვევა. არის შემთხვევები, როდესაც აკადემიური თანამდებობის მქონე პირებს უმაღლესი სასწავლებელი უხდის ხელფასს მხოლოდ ჩატარებული ლექციების მიხედვით და არ ითვალისწინებს მის მონაწილეობას სხვა აკადემიურ აქტივობებში. ანაზღაურების საკითხებში კიდევ არაერთი პრობლემა არსებობს.
ამ პრობლემების უკეთესად შესასწავლად და რეაგირების მექანიზმების შესამუშავებლად არასამთავრობო ორგანიზაციამ კონსტიტუციის 42- მუხლი და კერძო უმაღლესი სასწავლებელების ასოციაციამ" გააფორმეს ურთიერთთანამშრომლობის მემორანდუმი, რაც უახლოეს მომავალში სტუდენტთა და პროფესორ-მასწავლებელთა დაცვის ცენტრის გახსნას ითვალისწინებს.

როგორც ცნობილია, მიმდინარე წლის 4 ნოემბერს, დაბა ხარაგაულში მცხოვრებმა 30 წლის ამირან კვირიკაშვილმა სიცოცხლე თვითმკვლელობით დაასრულა, რასაც რამდენიმე დღით ადრე, წინ უძღვოდა მისი “დაკითხვა” ადგილობრივ პოლიციაში და გაურკვეველი დანაშაულებრივი ფაქტების აღიარების იძულება. განცხადებაზე ხელმომწერი ორგანიზაციები ვეხმაურებით ამირან კვირიკაშვილის თვითმკვლელობის საქმის გამოძიებას, რომელსაც ქუთაისის საოლქო პროკურატურა სსკ-ის 115-ე მუხლით (თვითმკვლელობამდე მიყვანა) და 1443-ე მუხლის მეორე ნაწილის „ა“ და „ბ“ ქვეპუნქტებით (არაადამიანური და დამამცირებელი მოპყრობა მოხელის ან მასთან გათანაბრებული პირის მიერ სამსახურებრივი მდგომარეობის გამოყენებით) აწარმოებს.

ამირან კვირიკაშვილის თვითმკვლელობამდე მიყვანისა და მის მიმართ დამამცირებელი მოპყრობის სავარაუდო ფაქტზე, ამირან კვირიკაშვილის მამას მიენიჭა დაზარალებულის უფლებამონაცვლის სტატუსი. იმავე საქმეში დაზარალებულის სტატუსით აღიჭურვა გარდაცვლილის ძმა - არჩილ კვირიკაშვილი, რომელსაც მისივე განმარტებით, ადგილობრივი პოლიცია სიტყვიერი და ფიზიკური შეურაცხყოფის მიყენებით გარდაცვლილი ამირან კვირიკაშვილის პოლიციაში გამოკითხვის დღეს ასევე აიძულებდა გარკვეული გაუხსნელი ქურდობის ფაქტების აღიარებას.

გამოძიების ამ ეტაპისთვის დაუდგენელი რჩება ძმები კვირიკაშვილების ადგილობრივ პოლიციაში დაბარების და რამდენიმე საათიანი დაყოვნების სამართლებრივი საფუძველი. საქმეში არსებული მასალები მიუთითებენ, რომ პოლიციის თანამშრომლებს არ ჰქონდათ ლეგიტიმური საფუძველი ამირან და არჩილ კვირიკაშვილის გამოკითხვისთვის, რაც აძლიერებს ამ საქმეში პოლიციელთა ბრალეულობას. აქვე უნდა ითქვას, რომ ეს შემთხვევა კიდევ ერთხელ უსვამს ხაზს პოლიციის თანამშრომელთა მხრიდან მოქალაქეებთან არაფორმალური გასაუბრების პრობლემურ პრაქტიკას.

დასავლეთ საქართველოს საოლქო პროკურატურამ აღნიშნული სისხლის სამართლის საქმე, თვითმკვლელობიდან ხუთ დღეში, 9 ნოემბერს დაიქვემდებარა. ამ დრომდე კი გამოძიებას დაბა ხარაგაულის შინაგან საქმეთა რაიონული სამმართველო აწარმოებდა. მიუხედავად იმისა, რომ კვირიკაშვილის თვითმკვლელობის დღიდანვე ცნობილი გახდა, რომ მისი ოჯახი და ახლობლები ამ ფაქტს ადგილობრივ პოლიციაში გარდაცვლილის „დაკითხვას“ უკავშირებდნენ, რაც ადგილობრივი პოლიციის მიერ ამ საქმის გამოძიების კომპეტენციას გამორიცხავდა, გამოძიებას ხუთი დღის განმავლობაში მაინც შსს წარმართავდა, რამაც ხელი შეუშალა დროული და ეფექტიანი გამოძიების წარმართვას ამ საქმეში.

თავიდანვე ცხადი იყო ხარაგაულის პოლიციის დაინტერესება ამ საქმით, რაც ასევე დასტურდება მათ მიერ 5 დღის განმავლობაში წარმოებული გამოძიების მიმდინარეობით. ამ დროის განმავლობაში, ხარაგაულის პოლიცია მუშაობდა თვითმკვლელობის საქმეში კონკრეტული, მათთვის ხელსაყრელი ვერსიის გამოკვეთაზე, რომელიც ამირან კვირიკაშვილის თვითმკვლელობის გადაწყვეტილებას მისი ჯანმრთელობის პრობლემებით და ეკონომიკური სიდუხჭირით ახსნიდა. ამ ვერსიის გამყარების მიზნით, პოლიციის თანამშრომელთა მიერ ხუთდღიანი გამოძიების ფარგლებში პირველ რიგში დაკითხულები არიან არა კვირიკაშვილის ოჯახის წევრები და ახლობლები, რომლებსაც საქმესთან მიმართებით მნიშვნელოვანი ინფორმაციის მიცემა შეეძლოთ, არამედ სხვა არარელევანტური პირები. რამდენიმე დღის განმავლობაში პოლიციის მიერ აღნიშნული საქმის გამოძიება ასევე არ გამორიცხავს კვირიკაშვილების პოლიციაში დაბარებასთან დაკავშირებული მტკიცებულებების ფალსიფიცირების რისკებს.

ასევე პრობლემურია ის, რომ ხარაგაულის პოლიციის სამმართველოში ამ დრომდე აგრძელებენ მუშაობას ის თანამშრომლები, რომლებიც სავარაუდოდ მონაწილეობდნენ ამირან და არჩილ კვირიკაშვილზე განხორციელებულ ზეწოლაში და ამავე დროს, რამდენიმე დღის განმავლობაში ცდილობდნენ თვითმკვლელობის საქმეზე მათთვის ხელსაყრელი ვერსიის შექმნას და ობიექტური გამოძიებისთვის ხელის შეშლას.

პროკურატურის  მიერ ჩატარებული საგამოძიებო მოქმედებების ფარგლებში, ამ ეტაპზე ხარაგაულის პოლიციიდან გამოთხოვილია პოლიციის შენობის მიმდებარე ტერიტორიასა და შენობის შესასვლელში დამონტაჟებული ვიდეოკამერების ჩანაწერები, რომლებიც მხოლოდ შესასვლელსა და გარე პერიმეტრზე გადაადგილებას აღწერს. პრობლემურია ის, რომ შენობაში სხვა ვიდეოკამერების არარსებობის გამო, გამოძიებისთვის ხელმისაწვდომი არ არის პოლიციის სამმართველოს სხვა სივრცეებში განვითარებული მოვლენების ამსახველი კადრები. ამ საქმეშიც იკვეთება რამდენად მნიშვნელოვანია, პოლიციის შიდა სივრცეები ასევე იყოს ვიდეომეთვალყურეობის ქვეშ.

განცხადებაზე ხელმომწერი ორგანიზაციები ვაგრძელებთ გამოძიების მიმდინარეობაზე დაკვირვებას და მოვუწოდებთ:

  • დასავლეთ საქართველოს საოლქო პროკურატურას - გამოძიება წარიმართოს სწრაფად და სათანადო მტკიცებულებათა არსებობის შემდგომ დადგეს ხარაგაულის შინაგან საქმეთა რაიონული სამმართველოს პოლიციელთა პასუხისმგებლობის საკითხი;
  • შინაგან საქმეთა სამინისტროს - გატარდეს დისციპლინური პასუხისმგებლობის ზომები და თანამდებობიდან გათავისუფლდნენ ადგილობრივი პოლიციის თანამშრომლები, რომლებიც მიზანმიმართულად ცდილობდნენ საქმეზე ობიექტური და დროული გამოძიების ჩატარებისთვის ხელის შეშლას;
  • საქართველოს პარლამენტს და მთავრობს - დროულად შეიქმნას ქვეყანაში დამოუკიდებელი საგამოძიებო მექანიზმი, რომელიც შეამცირებს პოლიციელთა თვითნებობის და დაუსჯელობის პრობლემას ქვეყანაში.

ადამიანის უფლებების სწავლებისა და მონიტორინგის ცენტრი (EMC)

საერთაშორისო გამჭვირვალობა - საქართველო

საქართველოს დემოკრატიული ინიციატივა (GDI)

ადამიანის უფლებათა ცენტრი

დემოკრატიისა და უსაფრთხო განვითარების ინსტიტუტი (IDSD)

კონსტიტუციის 42-ე მუხლი

 

“თეთრი ხმაურის მოძრაობა”

კონსტიტუციის 42-ე მუხლი ახორციელებს პროექტს ,,ქალი მსჯავრდებულებისთვის, რომელთაც განუცდიათ ძალადობა და დისკრიმინაცია, და მათი დაუცველი შვილებისთვის სერვისების მიწოდების გაუმჯობესება“.

პროექტის საერთო მიზანია ქალი მსჯავრდებულების გაძლიერება, რომლებიც არიან ძალადობის და დისკრიმინაციის მსხვერპლი და ასევე მათი დაუცველი შვილების თანადგომა, მხარდაჭერის სერვისებზე გაუმჯობესებული ხელმისაწვდომობის საშუალებით.

ამ ეტაპზე პროექტის ფარგლებში მომუშავე იურიტები ანნა თვარაძე და სოფიკო ალექსიძე მუშაობენ მიმდინარე 7 საქმეზე.

29 ნოემბერს, 12:00 საათზე ადამიანის უფლებათა სახლში „კონსტიტუციის 42-ე მუხლმა“ გამართა პრესკონფერენცია საპატრულო პოლიციის მხრიდან განხორციელებული არასათანადო მოპყრობის შესახებ.

 

26 ნოემბერს თბილისში ნიკოლაძის ქუჩაზე საკუთარი ავტომანქანით მოძრავი გიორგი პერტაია საპატრულო პოლიციამ გააჩერა, მიაყენა შეურაცყოფა და დააკავა. იგი ავტომანქანაში  მეუღლესთან და არასრუწლოვან შვილთან ერთად იმყოფებოდა.

„მათ მომთხოვეს საბუთები, როდესაც მე გადავეცი ავტომანქანისა და ჩემი საბუთები პოლიციის თანამშრომლებმა დამიწყეს აგრესუილი საუბარი, მომაყენეს სიტყვიერი შეურაცყოფა და დამემუქრნენ. შემდეგ პოლიციის თანამშრომლებმა დამადეს ხელბორკილები, ჩამსვეს საპატრულო პოლიციის ავტომანქანაში და გადამიყვანეს დიღომში დროებითი მოთავსების იზოლატორში. გზაში პოლიციის თანამშრომლები მაყენებდნენ როგორც სიტყვიერ, ასევე ფიზიკურ შეურაცყოფას. ისინი მეუბნებოდნენ რომ ვიყავი ნასვამი, ასევე ვიყავი ნარკომანი და ამის გამო დამიჭერდნენ. ჩემი უარყოფისა და ნარკოლოგიურში შემოწმების მოთხოვნის შემდეგ მიპასუხეს რომ არ იყო პრობლემა, რადგან ნარკოტიკებს ჩადებას მარტივად შეძლებდნენ. მუქარასა და გინებასთან ერთად მაყენებდნენ ფიზიკურ შეურაცყოფასაც“- აცხადებეს გიორგი პერტაია.

27 ნოემბერს პერტაია გადაიყვანეს თბილისის საქალაქო სასამართლოში ადმინისტრაციული სამართალდარღვევის საქმის განხილვაზე. მოსამართლემ პოლიციის თანამშრომლებს დაავალა დამატებითი მტკიცებულებების წარმოდგენა და პროცესი 5 დეკემბრისთვის გადადო.

პოლიციის თანამშრომელთა ქმედებაში არის საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 333-ე მუხლით გათვალისწინებული დანაშაულის ნიშნები.

ყოველივე ზემოაღნინულიდან გამომდინარე „კონსტიტუციის 42-ე მუხლი“ ითხოვს საქართველოს სსსკ მე-100 მუხლის თნახმად ამ ფაქტებთან დაკავშირებით დაიწყოს გამოძიება.

ხელმომწერი ორგანიზაციები ვეხმიანებით 2017 წლის 16 აგვისტოს ცხინვალის de facto რეჟიმის მიერ ახალგორის რაიონში მცხოვრები ქართველი სამოქალაქო
9 აგვისტოს ადამიანის უფლებათა სახლის საკონფერენციო დარბაზში „კონსტიტუციის 42-ე მუხლმა“ პრესკონფერენცია გამართა რუსეთიდან დეპორტირებული
დღეს, 8 აგვისტოს, ცხრა წელი გავიდა რუსეთ-საქართველოს ომის დაწყებიდან. 2008 წლის აგვისტოს ომს შედეგად მოჰყვა ასეულობით ადამიანის მსხვერპლი.
ვიდეოები